EU-langdurig ingezetene: voorwaarden, inburgering en aanvragen

De verblijfsvergunning EU-langdurig ingezetene is een vergunning voor onbepaalde tijd voor mensen met een nationaliteit van buiten de EU, de EER of Zwitserland. U kunt hem aanvragen als u minstens 5 jaar onafgebroken met een geldige verblijfsvergunning in Nederland woont, een inburgeringsdiploma hebt (meestal op A2) en een eigen, voldoende inkomen hebt. De aanvraag kost € 254. Sinds het Migratiepact van 12 juni 2026 is dit voor statushouders de belangrijkste route naar permanent verblijf.

Voorwaarden

• Verblijf: u woont minstens 5 jaar achter elkaar in Nederland met een geldige verblijfsvergunning. In die 5 jaar was u niet langer dan 6 maanden achter elkaar buiten Nederland, en in totaal niet langer dan 10 maanden.
• Huidige vergunning: u hebt nu een vergunning voor onbepaalde tijd, een asielvergunning, of een reguliere vergunning voor bepaalde tijd met een niet-tijdelijk verblijfsdoel. Jaren met een studievergunning tellen voor de helft mee; andere tijdelijke vergunningen tellen niet mee.
• Inburgering: u voldoet aan het inburgeringsvereiste (zie hieronder).
• Inkomen: u hebt een zelfstandig, duurzaam en voldoende inkomen.
• BRP: u staat ingeschreven in de Basisregistratie Personen van uw gemeente.
• Openbare orde: u bent geen gevaar voor de openbare orde of de nationale veiligheid.
• U hebt zich altijd gehouden aan de voorwaarden van uw vergunning.

Hebt u een Europese blauwe kaart (Blue Card)? Dan gelden andere regels voor de verblijfsduur; kijk daarvoor op de site van de IND.

Het inburgeringsvereiste

Meestal hebt u een inburgeringsdiploma nodig op minimaal A2. U haalt het met de examens van DUO: Lezen, Luisteren, Schrijven, Spreken, KNM en ONA. Lees meer op inburgeringsexamen A2 en KNM-examen. Hebt u een diploma uit de B1-route (Wet 2021), dan telt dat ook. Hebt u de Z-route afgerond, dan kunt u volgens DUO met uw certificaat een sterkere verblijfsvergunning aanvragen.

U hebt geen inburgeringsdiploma nodig (vrijstelling of ontheffing) als bijvoorbeeld:

• u de Belgische of Luxemburgse nationaliteit hebt;
• u jonger bent dan 18 jaar of de AOW-leeftijd hebt bereikt;
• u 8 jaar of langer in Nederland hebt gewoond tijdens de leerplichtige leeftijd;
• u een document hebt waarvoor vrijstelling geldt, zoals bepaalde Nederlandse diploma’s;
• u door een blijvende medische reden het examen niet kunt doen;
• u aantoonbaar voldoende bent ingeburgerd. Daarvoor geeft DUO een advies als u 10 jaar of langer onafgebroken in Nederland woont, hier 5 jaar of langer hebt gewerkt (vrijwilligerswerk telt ook) en goed Nederlands spreekt. Het gesprek bij DUO kost € 90.

Examen te moeilijk? Dan kunt u bij DUO een advies ‘aantoonbaar geleverde inspanningen’ vragen. Bijvoorbeeld als u minstens 600 uur cursus hebt gevolgd bij een school op zoekinburgerschool.nl en minstens 3 keer hebt geprobeerd alle examens te halen. Na een alfabetiseringscursus maakt u een toets bij DUO van € 150. Met een positief advies kunt u de vergunning toch aanvragen.

Inkomen

Uw inkomen moet zelfstandig, duurzaam en voldoende zijn. De IND gebruikt daarvoor vaste normbedragen per soort inkomen. Een bijstandsuitkering, een uitkering uit de Participatiewet of een Wajong-uitkering telt niet als zelfstandig inkomen. Met zo’n uitkering wordt de aanvraag afgewezen. U kunt dan wel verlenging van uw huidige vergunning aanvragen.

Zo vraagt u het aan

1. Controleer of u aan alle voorwaarden voldoet.
2. Verzamel de documenten. Laat officiële buitenlandse documenten zo nodig legaliseren en vertalen naar het Nederlands, Engels, Frans of Duits.
3. Doe de aanvraag online met DigiD en betaal met iDEAL of Wero. Hebt u een asielvergunning? Dan kan de aanvraag alleen schriftelijk, per post.
4. U kunt de aanvraag doen vanaf 3 maanden voordat uw huidige vergunning verloopt. Woont u al langer dan 5 jaar met een vergunning in Nederland, dan kiest u zelf wanneer.
5. De IND beslist binnen 6 maanden. Die termijn kan worden verlengd.

	Kosten (2026)
Eerste aanvraag	€ 254
Eerste aanvraag, kind jonger dan 18	€ 85
Eerste aanvraag, Turkse burger	€ 85
Vernieuwing verblijfsdocument (elke 5 jaar)	€ 85

Voldoet u niet aan de voorwaarden voor EU-langdurig ingezetene? Dan kijkt de IND zelf of u wel een verblijfsvergunning regulier voor onbepaalde tijd kunt krijgen. Lukt dat ook niet, dan kijkt de IND of uw huidige vergunning kan worden verlengd. U hoeft daarvoor geen nieuwe aanvraag te doen.

Na de beslissing

• De vergunning heeft geen einddatum. Het verblijfsdocument is 5 jaar geldig en vernieuwt u elke 5 jaar.
• U mag vrij werken in Nederland. Uw werkgever heeft geen tewerkstellingsvergunning (TWV) nodig.
• U moet veranderingen in uw situatie doorgeven aan de IND (informatieplicht).
• Met deze vergunning kunt u later naturalisatie aanvragen, als u ook aan de andere voorwaarden voldoet.

Voor statushouders na het Migratiepact

Sinds 12 juni 2026 is de asielvergunning voor onbepaalde tijd afgeschaft en geldt een asielvergunning maximaal 3 jaar. Woont u minstens 5 jaar in Nederland met een geldige asielvergunning, dan kunt u mogelijk de vergunning EU-langdurig ingezetene krijgen. Voor de meeste statushouders is dit daarna ook de weg naar naturalisatie. Begin dus op tijd met uw inburgering: zonder inburgeringsdiploma (of vrijstelling) krijgt u deze vergunning meestal niet.